Từ ngày 1/7/2026, bán hàng online sẽ không còn như trước. Luật Thương mại điện tử vừa được Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025 chính thức có hiệu lực, và một trong những thay đổi lớn nhất là yêu cầu định danh điện tử VNeID cho tất cả người bán hàng trực tuyến tại Việt Nam.
Nghe đến "luật mới" là nhiều chủ shop giật mình. Nhưng thực ra, đây không phải chuyện đáng sợ, nếu bạn đang bán hàng nghiêm túc, có nguồn gốc rõ ràng, bạn chỉ cần làm thêm vài bước thủ tục là xong. Bài này sẽ giải thích cụ thể luật quy định gì, ai bị ảnh hưởng, và bạn cần chuẩn bị những gì trước ngày 1/7/2026.
Lưu ý: Bài viết này mang tính tham khảo. Bạn nên kiểm tra văn bản hướng dẫn chính thức từ Bộ Công Thương và các cơ quan chức năng để có thông tin cập nhật và chính xác nhất.
Luật Thương Mại Điện Tử 2026 Quy Định Gì?
Nói gọn lại, luật TMĐT mới xoay quanh một từ: minh bạch. Nhà nước muốn biết ai đang bán gì, bán cho ai, và ai chịu trách nhiệm khi có sự cố.
1. Định danh VNeID cho người bán hàng online
Từ 1/7/2026, nếu bạn bán hàng online tại Việt Nam, dù qua Shopee, TikTok Shop, Lazada, hay bất kỳ nền tảng nào, bạn phải cung cấp thông tin định danh điện tử qua VNeID cho chủ quản nền tảng đó.
Nói đơn giản hơn: khi đăng ký hoặc cập nhật tài khoản người bán, bạn sẽ cần liên kết với VNeID (ứng dụng định danh công dân điện tử của Bộ Công An) để xác minh danh tính. Nếu là người bán nước ngoài, cần cung cấp giấy tờ pháp lý tương đương.
2. Xác thực VNeID trước khi livestream bán hàng
Đây là quy định ảnh hưởng trực tiếp đến ai hay livestream bán hàng: từ 1/7/2026, các nền tảng phải xác thực danh tính người livestream theo VNeID hoặc cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trước khi cho phép bắt đầu phiên live.
Tức là: bạn không thể vô danh livestream nữa. Nền tảng biết bạn là ai trước khi bạn lên sóng.
3. Trách nhiệm rõ ràng hơn cho tất cả các bên
Luật TMĐT mới ràng buộc trách nhiệm của ba bên: người bán, người livestream, và chủ nền tảng (sàn TMĐT). Nếu xảy ra sự cố về hàng giả, hàng kém chất lượng, hay tranh chấp, cơ quan chức năng có thể truy đến tận người chịu trách nhiệm.
Mục tiêu của luật là làm sạch thị trường: giảm hàng giả/hàng nhái, truy xuất nguồn gốc người bán, quản lý thuế hiệu quả hơn. Đây là xu hướng không thể đảo ngược.
Ai Bị Ảnh Hưởng và Ảnh Hưởng Thế Nào?
Chủ shop cá nhân
Nếu bạn đang bán hàng với tài khoản cá nhân trên Shopee, TikTok Shop, Lazada... bạn phải cập nhật thông tin định danh VNeID trước 1/7/2026. Các sàn sẽ yêu cầu xác minh; nếu không hoàn thành, khả năng cao tài khoản bị hạn chế hoặc không thể tiếp tục kinh doanh.
Hộ kinh doanh và doanh nghiệp
Bạn ở nhóm này thường đã có mã số thuế, đăng ký kinh doanh, việc chuẩn bị sẽ ít phức tạp hơn. Nhưng bạn vẫn cần đảm bảo thông tin trên tài khoản sàn khớp với giấy tờ pháp lý và hoàn thành liên kết VNeID nếu nền tảng yêu cầu.
Người livestream bán hàng
Đây là nhóm bị ảnh hưởng trực tiếp và ngay lập tức nhất. Dù bạn là KOC, KOL, hay đơn giản là chủ shop tự live, bạn cần có VNeID hợp lệ và liên kết với tài khoản trước khi nền tảng cho phép phát sóng. Không xác thực = không được livestream.
Người bán nước ngoài
Cần cung cấp giấy tờ pháp lý theo quy định của pháp luật Việt Nam. Nếu bạn có đối tác hoặc nhà cung cấp nước ngoài, đây là điều cần lưu ý khi làm việc với họ trên các nền tảng TMĐT nội địa.
Checklist Chuẩn Bị Trước 1/7/2026
Đừng để đến phút cuối. Đây là danh sách việc cần làm, cứ tick từng ô cho xong:
Bước 1, Cài và kích hoạt VNeID
- Tải ứng dụng VNeID (Bộ Công An) trên điện thoại
- Đăng ký và xác thực danh tính (mức độ 2, cần CCCD gắn chip và quét khuôn mặt)
- Đảm bảo thông tin trên VNeID khớp với giấy tờ kinh doanh
Bước 2, Cập nhật thông tin trên các sàn
- Kiểm tra yêu cầu xác minh VNeID trên từng sàn bạn đang bán (Shopee, TikTok Shop, Lazada, Tiki...)
- Liên kết VNeID với tài khoản người bán theo hướng dẫn của từng nền tảng
- Cập nhật địa chỉ kinh doanh, số điện thoại, email, đảm bảo đúng và mới nhất
Bước 3, Chuẩn hoá thông tin hàng hoá
- Rà soát danh mục sản phẩm: có đầy đủ nguồn gốc xuất xứ không?
- Bổ sung giấy tờ chứng minh nguồn gốc hàng hoá (hoá đơn nhập, CO/CQ nếu có)
- Xoá hoặc chỉnh sửa những sản phẩm không rõ nguồn gốc, mô tả sai sự thật
Bước 4, Vấn đề thuế và hoá đơn
- Nếu chưa có mã số thuế cá nhân/hộ kinh doanh, cân nhắc đăng ký (ngưỡng chịu thuế theo quy định hiện hành)
- Kiểm tra xem bạn đã xuất hoá đơn/chứng từ cho khách hàng khi được yêu cầu chưa
- Lưu trữ đầy đủ hồ sơ giao dịch ít nhất 5 năm
Bước 5, Dành riêng cho người livestream
- Xác nhận với nền tảng về quy trình xác thực VNeID cho người live
- Nếu bạn thuê KOC/KOL live cho shop, cần đảm bảo họ cũng đã xác thực VNeID
- Cập nhật hợp đồng cộng tác với người livestream để rõ ràng trách nhiệm pháp lý
Vì Sao Đây Là Lợi Thế Cho Người Có Thương Hiệu & Kênh Riêng?
Thị trường TMĐT đang thanh lọc mạnh. Số người bán active đã giảm 7,43%, còn khoảng 601.800 shop, nghĩa là khoảng 48.000 shop đã rời đi sau một năm, một phần vì siết chặt hàng giả và hàng kém chất lượng. Trong khi đó, phí sàn tiếp tục tăng: Shopee và TikTok Shop đều điều chỉnh phí vào tháng 5/2026.
Luật định danh VNeID sẽ đẩy nhanh quá trình thanh lọc này. Người bán vô danh, hàng không rõ nguồn gốc, kinh doanh tạm bợ sẽ khó tồn tại. Nhưng nếu bạn đang bán hàng nghiêm túc, đây lại là lợi thế cạnh tranh.
Hình dung thế này: khi người mua nhìn thấy người bán đã xác minh danh tính rõ ràng, có thương hiệu, có chứng từ hàng hoá, họ tin tưởng hơn. Tỷ lệ chuyển đổi cao hơn. Ít bị trả hàng hơn.
Và đây là lúc sở hữu kênh bán hàng riêng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Khi bạn bán trên sàn, bạn đang thuê đất của người khác, mọi thay đổi phí, chính sách, hay thuật toán đều nằm ngoài tay bạn. Nhưng khi bạn có website riêng, data khách hàng riêng, kênh marketing riêng, bạn đang xây ngôi nhà của chính mình.
Luật TMĐT 2026 thực ra đang tạo ra một nền móng minh bạch hơn để những người kinh doanh nghiêm túc xây ngôi nhà đó. Xem thêm về xu hướng thoát phụ thuộc sàn trong 2026.
Bắt Đầu Từ Đâu? ScaleCommerce Giúp Bạn Đánh Giá Ngay
Nếu bạn chưa biết mình đang đứng ở đâu, shop của bạn đã sẵn sàng cho luật mới chưa, có nên mở rộng ra kênh riêng không, chiến lược nào phù hợp với quy mô hiện tại, ScaleCommerce cung cấp buổi đánh giá doanh nghiệp miễn phí 30 phút.
Chúng tôi sẽ cùng bạn nhìn lại toàn bộ hệ sinh thái bán hàng, chỉ ra điểm rủi ro cần xử lý trước 1/7/2026, và gợi ý hướng đi phù hợp, không chào hàng, chỉ tư vấn thật.
FAQ, Câu Hỏi Thường Gặp
Tôi bán nhỏ lẻ, thỉnh thoảng mới đăng hàng, có phải định danh VNeID không?
Theo luật TMĐT 2026, người bán hàng online có địa điểm kinh doanh tại Việt Nam đều cần cung cấp thông tin định danh cho nền tảng. "Nhỏ lẻ" hay "thỉnh thoảng" không phải tiêu chí miễn trừ được ghi nhận. Bạn nên chủ động xác thực sớm để không bị gián đoạn việc bán hàng. Hãy kiểm tra hướng dẫn cụ thể từ từng sàn bạn đang dùng.
Không định danh thì sao? Có bị phạt không?
Luật quy định nền tảng phải kiểm soát điều này, nghĩa là nếu bạn không cung cấp thông tin định danh, nền tảng có thể hạn chế hoặc khoá tài khoản người bán của bạn. Về mức phạt cụ thể, bạn cần tham khảo nghị định hướng dẫn chính thức từ cơ quan nhà nước.
Tôi hay livestream bán hàng nhưng là "cộng tác viên" cho shop khác, tôi có phải xác thực VNeID không?
Có. Quy định xác thực VNeID áp dụng cho người thực hiện livestream, không phân biệt bạn là chủ shop hay cộng tác viên. Nếu bạn lên sóng bán hàng, nền tảng cần xác thực danh tính của bạn trước.
VNeID là gì và cài ở đâu?
VNeID (Vietnam National eID) là ứng dụng định danh điện tử do Bộ Công An phát hành. Bạn tải về từ App Store hoặc Google Play, đăng ký bằng CCCD gắn chip và xác thực khuôn mặt. Sau khi kích hoạt thành công mức độ 2, bạn có thể dùng VNeID để xác thực danh tính trên nhiều nền tảng dịch vụ công và thương mại.
Website riêng có bị ảnh hưởng bởi luật này không?
Nếu bạn vận hành website TMĐT riêng (có chức năng đặt hàng, thanh toán), bạn cũng thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Thương mại điện tử. Tuy nhiên, khi bạn là chủ nền tảng, bạn chủ động kiểm soát việc tuân thủ, không bị phụ thuộc vào chính sách của sàn bên thứ ba. Đây là một lý do nữa để sở hữu kênh riêng.
Nguồn Tham Khảo
- Bộ Công Thương Việt Nam, moit.gov.vn
- Báo Pháp luật Việt Nam, congly.vn
- VnExpress, vnexpress.net
Nhận buổi đánh giá doanh nghiệp miễn phí từ ScaleCommerce: xem điểm số, lỗ hổng và lộ trình cụ thể cho riêng shop của bạn. Không pitch, chỉ tư vấn thật.